Seizoensgroenten en -fruit, ziet er reuzegoed uit!

Winter: stevige kost met karakter

Wanneer de winter valt, verschijnen groenten uit de koude grond op de voorgrond. Aardappelen, knolgewassen, koolsoorten, prei en rode biet zijn dan op hun best.

- Typische wintergroenten (vaak Belgisch geteeld): aardappel, pastinaak, knolselder, wortel, prei, spruitjes, witte en rode kool, savooikool, rode biet.

- Fruit: appel en peer (meestal uit bewaarcellen).

Deze groenten zijn winterhard: ze kunnen lage temperaturen verdragen of worden geoogst en bewaard zonder veel kwaliteitsverlies. Koolsoorten en knollen bevatten bovendien meer zetmeel en mineralen, wat ze ideaal maakt voor hartverwarmende gerechten zoals stoofpotten, ovenschotels en soepen. Wintergroenten zijn zowel sober als krachtig tegelijk. Ze bewaren lang en geven precies wat het lichaam in de donkerste dagen nodig heeft: warmte en voedingsstoffen.

Lente: een tafel die opnieuw licht wordt

Met de eerste lentedagen verandert ook het aanbod op de markt. Spinazie, radijsjes, jonge wortelen en raapstelen kondigen het nieuwe groeiseizoen aan.

- Typische lentegroenten (grotendeels Belgisch): spinazie, radijs, raapstelen, lente-ui, jonge wortel, asperge.

- Fruit: aardbeien (vanaf late lente, Belgisch), eerder in het seizoen vaak import.

Deze groenten groeien snel en hebben weinig warmte nodig, maar wel veel licht. Ze profiteren van de frisse, vochtige lentebodem. Asperges, het ‘witte goud’, groeien onder de grond en worden geoogst vóór ze zonlicht zien, wat typisch is voor dit seizoen. De keuken wordt opnieuw kleurrijker. Rauwe bereidingen, frisse salades en snelle gerechten passen naadloos bij deze fase waarin de natuur opnieuw ademhaalt.

Zomer: overvloed die naar zon en vrijheid smaakt

Zodra de zomer op gang komt, volgt een veelvoud aan variatie. Courgette, tomaten, komkommer, aubergine, paprika, bonen en venkel zijn dan rijkelijk te verkrijgen.

- Typische zomergroenten (Belgisch, bij voldoende zon): tomaat, courgette, komkommer, sla, boontjes, paprika.

- Fruit: aardbei, framboos, blauwe bes, kers, pruim (meestal Belgisch); perzik en abrikoos vaak Zuid-Europees.

Zomergroenten hebben warmte en zon nodig om hun smaak en sappigheid te ontwikkelen. Ze groeien bovengronds en rijpen snel. Het is het seizoen waarin groenten zo veel smaak hebben dat ze nauwelijks bewerking nodig hebben. Even grillen, rauw verwerken of kort wokken volstaat. De zomerkeuken is eenvoudig, kleurrijk en zorgeloos, net als het seizoen zelf.

Herfst: rijke oogst en volle aroma’s

In de herfst verschuiven de smaken opnieuw. Pompoen, koolrabi, selder, wortelgroenten, paddenstoelen en een nieuwe lading kolen geven de keuken een voller profiel.

- Typische herfstgroenten (veelal Belgisch): pompoen, knolselder, pastinaak, wortel, prei, paddenstoelen, bloemkool, boerenkool.

- Fruit: appel, peer, druif (Belgisch of Europees).

Herfstgroenten profiteren van een lange groeiperiode en slaan energie op in wortels en knollen. Ze zijn ideaal om te roosteren, sudderen en stoven. De herfst vormt een brug tussen de frisse zomerkeuken en de aardse winterkost en maakt ruimte voor diepere aroma’s en warmere kleuren.

Een heropleving van de seizoensproducten?

Het enthousiasme voor seizoensgroenten en -fruit is geen toeval. Producten die op het juiste moment geoogst worden, zijn smaakvoller en vaak voedzamer. Ze hoeven minder ver te reizen, wat hun ecologische voetafdruk verkleint. Bovendien niet onbelangrijk: ze zijn doorgaans vriendelijker voor de portemonnee. Maar misschien is het grootste voordeel wel dat de seizoenskeuken ons leert vertragen. Wie bewust met de seizoenen kookt, merkt dat smaak vooral tot zijn recht komt wanneer een product op het juiste moment van het jaar aangeboden wordt.